"Nie potrafimy pomóc tym, którym udało się przeżyć"

wp.pl | dodane 2012-02-20 (16:32)

A A A

Osób, którym nie udaje się powrócić do wojska i popadają w skrajną frustrację jest wiele. Takim ludziom trzeba w odpowiednim czasie podać rękę, ale rzadko się to zdarza. (...) Prawda jest brutalna - martwimy się o tych, którzy zginęli, jak i gdzie ich pochować, a nie potrafimy pomóc tym, którym udało się przeżyć - mówi w rozmowie z Wirtualną Polską gen. Roman Polko, były dowódca GROM.

Agnieszka Niesłuchowska: Co pan pomyślał, gdy okazało się, że Włodzimierz N., mężczyzna, którego odnaleziono w szałasie w Tatrach, to były żołnierz, uczestnik misji pokojowych w Libanie i Iraku?

Gen. Roman Polko: Zrobiło mi się bardzo przykro.

Jeśli człowieka, który zaliczył kilka misji, pozostawia się samego sobie, oznacza to, że zawiodło wiele elementów, od rodziny i kolegów począwszy, na systemie skończywszyGen. Roman Polko

Jeśli człowieka, który zaliczył kilka misji, pozostawia się samego sobie, oznacza to, że zawiodło wiele elementów, od rodziny i kolegów począwszy, na systemie skończywszy.

W jaki sposób można było pomóc mu wcześniej?

- Chociażby proponując inną pracę, np. na cywilnym stanowisku. Był to przecież człowiek doświadczony, zaangażowany, znał arabski, realia w których przychodzi działać naszym żołnierzom na misjach. Lepiej współpracować z kimś takim, niż dać posadę komuś z zewnątrz. Po drugie, należy odpowiedzieć sobie na pytanie, gdzie była rodzina i współtowarzysze, którzy nie powinni zostawić żołnierza w potrzebie. Jak to jest, że ktoś znika, a otoczenie o nim zapomina? Smutnym paradoksem w tym całym zdarzeniu jest to, że Włodzimierz N. pracował w grupie działań psychologicznych, a nie otrzymał odpowiedniej pomocy w tym zakresie.

Zna pan podobne sytuacje?

- Szczególnie zapadła mi w pamięć historia oficera z jednostki komandosów w Lublińcu. Był bardzo ambitny, wygrywał wiele zawodów grup specjalnych. Gdy podczas jednego z treningów doznał urazu kręgosłupa, został wyeliminowany ze służby, wszyscy o nim zapomnieli. Dopiero gdy dowództwo się dowiedziało, że ten żołnierz, aby związać koniec z końcem łata dachy papą, kadrze zrobiło się głupio. Zaproponowano mu powrót do wojska, ale praca biurowa, którą mu zaoferowano, nie spełniała jego oczekiwań.

Oficer, o którym pan wspominał, uzyskał pomoc wojska. To norma czy wyjątek, który potwierdza regułę, że takie osoby są pozostawiane same sobie?

-

Osób, którym nie udaje się powrócić do wojska i popadają w skrajną frustrację jest wiele. Takim ludziom trzeba w odpowiednim czasie podać rękę, ale rzadko się to zdarza. Dopiero gdy sprawą zainteresują się media, nagle udaje się im pomócGen. Roman Polko

Włodzimierz N. do 2008 r. otrzymywał rentę, jednak wypłacanie świadczenia zostało wstrzymane po tym, gdy nie stawił się na komisji lekarskiej. Dlaczego nikt z urzędników nie starał się dotrzeć do mężczyzny?

- To dobre pytanie. Nie chce mi się wierzyć, że ot tak wykreślono go z systemu. To byłoby straszne, świadczyłoby o totalnej znieczulicy i zbiurokratyzowaniu. Choć przepisy mówią, że jeśli ktoś ma grupę inwalidzką, powinien ponownie stanąć przed komisją lekarską, ktoś powinien monitorować, dlaczego nagle ktoś taki jak N. nagle „wypadł”. Wystarczyłby przecież jeden telefon do domu, nawet papierowe wezwanie, by odkryć, że ten człowiek zaginął. Niestety realia są takie, że żołnierzy, którzy trafiają do Wojskowego Instytutu Medycznego w Warszawie traktuje się w sposób administracyjny. Rozmawiałem kiedyś z żołnierzem, który wrócił potwornie poobijany podczas misji w Iraku. Opowiadał, że gdy trafił do szpitala w bazie Rammstein, miał do dyspozycji rehabilitanta po 12 godzin na dobę. Gdy trafił na Szaserów (siedziba WIM - przyp. red. ), zetknął się z zupełnie inną rzeczywistością. Rejestracja, kolejka, rehabilitant, który przychodzi na pół godziny, by "odfajkować" swoje, a w tle pielęgniarka, wydzierająca się na cały korytarz. Powiedział mi, że czuł się jak zawalidroga. Podobnie było przecież z pomocą psychologiczną udzieloną przez policję rodzinie Magdy z Sosnowca. Przyszli, wyciągnęli kwity do podpisania - chyba nie tak to powinno wyglądać.

W ubiegłym roku media donosiły o tym, że Klinika Stresu Bojowego w Wojskowym Instytucie Medycznym w Warszawie jest w kiepskiej kondycji finansowej. Być może w tym tkwi przyczyna takiego stanu rzeczy?

- Dla weteranów trafiających do Wojskowego Instytutu Medycznego powinno się przeznaczyć jedno odrębne skrzydło. Do tego ich rodzinom należałoby zapewnić nocleg w pobliżu placówki. Nie może być tak, że pacjent nie ma kontaktu z rodziną, bo tej nie stać na hotel w Warszawie. Oprócz tego należałoby uruchomić w kilku miastach niewielkie kluby dla weteranów - miejsca, w których żołnierze mogliby się wymieniać doświadczeniami, wspierać. To lepiej wpływałoby na ich kondycję, niż wizyta u psychiatry.

Sugeruje pan, że MON nie robi zbyt wiele dla weteranów?

- Prawda jest brutalna - martwimy się o tych, którzy zginęli, jak i gdzie ich pochować, a nie potrafimy pomóc tym, którym udało się przeżyć.

Chodzi o pieniądze?

-

Weteranów misji nie ma aż tylu, by ich leczenie przerastało możliwości budżetu MON i przy planowaniu misji należało to uwzględnić. Jeśli nie zrobiono tego wtedy, trzeba zrobić to teraz. Nie można udawać, że problemu nie ma. Żołnierze mają wiele pomysłów, jak usprawnić ten system, wystarczy ich wysłuchać i wyciągnąć odpowiednie wnioski. Niestety jedyne, co im się oferuje po powrocie z misji to trzytygodniowe turnusy wczasowe z dala od rodziny. To parodia, bo podejmowane przez MON działania powinny być bardziej zbliżone do człowieka.

Który z ministrów obrony narodowej jest odpowiedzialny za tę sytuację?

- Żaden z dotychczasowych ministrów nie podjął się rozwiązania tej kwestii, a powinno się to załatwić wiele lat temu, gdy zdecydowaliśmy się na udział w najtrudniejszych misjach. Sam, gdy pracowałem w BBN nad projektem ustawy o weteranach, sygnalizowałem ten problem. Niestety ustawa ze względów biurokratycznych nie doczekała wówczas finalizacji. Ktoś na poziomie departamentu prawnych blokował wprowadzenie niektórych zapisów. Poszło jak zwykle o pieniądze.

Jest w MON komórka, która bada takie przypadki? Jak to możliwe, że nie zajęła się Włodzimierzem N.? Dlaczego mężczyzna został zapomniany?

- Pewnie minister Siemoniak odpowiedziałby, że w resorcie działa komórka, która bada takie przypadki. Problem w tym, że efekt jej pracy jest żaden. To obraz biurokratycznych struktur, których na poziomie MON mamy mnóstwo.

poprzednia następna

[1] 2

TAGI: tatry, wojsko, armia, polko, generał, oficer, misja, irak, afganistan, mon, minister

oceń

Podziel się

zobacz ranking wiadomości

wiadomości

galerie

Polska tragedia w Afganistanie

w innych serwisach WP

Opinie

Masz pomysł? Uwagi? Napisz do nas!

Nick

Masz konto na WP? Zaloguj się Nie masz konta? Załóż konto!

Twoja opinia

Pozostało znaków: 4000

[Pokaż regulamin]

REGULAMIN

ostatnio aktywne | najnowsze | najstarsze | najczęściej oceniane | najczęściej odpowiadane

Ocena: 0 [0]

~Kasia [2012-03-22 01:06]

Na nauki do USA Polacy! Weterani wszelkiego rodzaju benefity maja, dodatkowe punkty w szukaniu pracy. Jesli dwie osoby ubiegaja sie o to samo stanowisko, maja te same wyksztalcenie i doswiadczenie, a jeden z nich byl w armii, mozecie byc pewni, ze to on/ona dostanie prace. Zeby obronce kraju na ulice wyrzucic...wstyd...wstyd